Άγιος Συνέσιος: ο πολιούχος και προστάτης του Ριζοκαρπάσου
Ο Άγιος Συνέσιος, επίσκοπος Καρπασίας και πολιούχος του Ριζοκαρπάσου, κατέχει ξεχωριστή θέση στη θρησκευτική παράδοση και στη συλλογική μνήμη των κατοίκων της Καρπασίας. Η μνήμη του τιμάται κάθε χρόνο στις 26 Μαΐου, ημέρα ιδιαίτερα σημαντική για όλους τους Ριζοκαρπασίτες, τόσο για όσους εξακολουθούν να ζουν στην αγαπημένη μας κωμόπολη όσο και για όσους βρίσκονται στην προσφυγιά και στη διασπορά.
Ο επίσκοπος της Καρπασίας
Οι ακριβείς χρονολογίες της ζωής και της εκκλησιαστικής δράσης του Αγίου Συνεσίου δεν είναι γνωστές. Θεωρείται, ωστόσο, ότι έζησε κατά την Πρωτοβυζαντινή περίοδο και πιθανότατα στις αρχές του 5ου αιώνα μ.Χ.
Ο Κύπριος χρονικογράφος Λεόντιος Μαχαιράς τον συγκαταλέγει μεταξύ των πρώτων επισκόπων της Καρπασίας, αναφέροντας χαρακτηριστικά:
«Φίλωνος, Συνεσίου και Σωσικράτους, επισκόπων Καρπασαίων».
Ως επίσκοπος Καρπασίας αναφέρεται επίσης από τους χρονικογράφους Strambaldi και Florio Bustron. Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ο Άγιος Συνέσιος διαδέχθηκε στον επισκοπικό θρόνο τον Άγιο Φίλωνα, ο οποίος είχε χειροτονηθεί από τον Άγιο Επιφάνιο λίγο πριν από το 382 μ.Χ. Με βάση αυτή τη διαδοχή, εκτιμάται ότι ο Άγιος Συνέσιος έδρασε στις αρχές του 5ου αιώνα.
Τον βίο του Αγίου κατέγραψε, αρκετούς αιώνες αργότερα, ο Καρπασίτης μοναχός Ακάκιος, ο οποίος έζησε μεταξύ του 17ου και του 18ου αιώνα και φέρεται να άντλησε τις πληροφορίες του από παλαιότερο χειρόγραφο.
Η ζωή και το έργο του
Οι πληροφορίες που διασώθηκαν για τη ζωή του Αγίου Συνεσίου είναι περιορισμένες. Η εκκλησιαστική παράδοση, όμως, τον παρουσιάζει ως ενάρετο και φιλάνθρωπο ιεράρχη, ο οποίος υπηρέτησε με αφοσίωση τον λαό της Καρπασίας.
Αγωνίστηκε με αποφασιστικότητα εναντίον των αιρέσεων που είχαν εμφανιστεί στην Κύπρο κατά τους Βυζαντινούς χρόνους, επιλέγοντας ως κύρια όπλα του την πραότητα, τη γλυκύτητα του λόγου και την πνευματική καθοδήγηση. Για τον βίο και τη δράση του αναγνωρίστηκε ως ιεράρχης και θαυματουργός, ενώ η τοπική παράδοση διασώζει διηγήσεις για θαύματα και θεραπείες ασθενών που αποδίδονται στη χάρη του.
Το απολυτίκιό του τον υμνεί ως το καύχημα της Καρπασίας και ολόκληρης της Κύπρου:
Καρπασέων το κλέος και Κυπρίων αγλάισμα
και θαυματουργός ανεδείχθης,
ιεράρχα πάτερ ημών Συνέσιε…
Ο ναός και ο «Σπήλιος τ’ Άη Συνέση»
Η κυριότερη εκκλησία του Ριζοκαρπάσου είναι αφιερωμένη στον πολιούχο του, τον Άγιο Συνέσιο. Ο ναός αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα θρησκευτικά μνημεία της κωμόπολης και διαχρονικό σημείο αναφοράς για τους κατοίκους της.
Κοντά στην εκκλησία βρίσκεται μια μεγάλη λαξευτή σπηλιά, γνωστή στην τοπική παράδοση ως «ο Σπήλιος τ’ Άη Συνέση». Πιστεύεται ότι ο χώρος χρησιμοποιήθηκε ως κατακόμβη κατά τους Πρωτοχριστιανικούς χρόνους και συνδέθηκε στενά με τη λατρεία και την παρουσία του Αγίου στην περιοχή.
Η εορτή του Αγίου Συνεσίου
Η 26η Μαΐου δεν αποτελεί μόνο μια μεγάλη θρησκευτική εορτή. Είναι ημέρα μνήμης, ενότητας και πνευματικής επιστροφής στο Ριζοκάρπασο. Για τους απανταχού Ριζοκαρπασίτες, η μορφή του πολιούχου τους παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία, την πίστη και την ταυτότητα της γενέτειράς τους.
Ιδιαίτερα μετά το 1974, η λειτουργία στον ναό του Αγίου Συνεσίου αποκτά βαθύ συμβολικό περιεχόμενο. Χάρη στους λιγοστούς εγκλωβισμένους συγχωριανούς μας που παρέμειναν στην κωμόπολη, καθώς και στην αφοσιωμένη παρουσία του πατέρα Ζαχαρία, διατηρήθηκε ζωντανή η δυνατότητα να λειτουργούν οι εκκλησίες μας και να προσκυνούμε στα ιερά προσκυνήματα και στο μοναστήρι μας.
Οφείλουμε βαθιά ευγνωμοσύνη σε όλους όσοι παρέμειναν στο Ριζοκάρπασο κάτω από δύσκολες συνθήκες και κράτησαν ζωντανή την πίστη, την παράδοση και την παρουσία της κοινότητάς μας. Με σεβασμό θυμόμαστε και όσους έφυγαν από τη ζωή, αφού πρώτα υπηρέτησαν με την παραμονή και την αντοχή τους τον τόπο μας. Η προσφορά τους αποτελεί πολύτιμη παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές.
Είθε η χάρη του Αγίου Συνεσίου να προστατεύει το Ριζοκάρπασο και να αποτελεί στήριγμα και βοήθεια για όλους μας.
Χρόνια πολλά σε όσους και όσες γιορτάζουν!
Χρόνια πολλά στους απανταχού Ριζοκαρπασίτες!
Χρόνια πολλά, Ριζοκάρπασο!
Related Posts
Tags
Share This
